سالهای طولانی است که کارفرماهای کورههای آجرپزی در کرمانشاه با وارد کردن سخت ترین ضربات بر پیکره زیست محیطی این ناحیه، سودهای کلانی را عاید خود ساختهاند، بدون اینکه جوابگوی مرجعی خاص برای پرداخت جرایم مربوط به تخریب محیط زیست باشند.
به گزارش ایسنا، در یک کیلومتری شهر کرمانشاه و در نزدیکی شهرک کیهانشهر، گسترهای مثلث شکل که سه ضلع آن را روستاهای حصار سفید، منوچهرآباد و پل رودخانه قره سو معروف به پل کهنه احاطه کردهاند، پوشیده از کورههایی استوانهای شکل و عظیم است که برای ساخت و تولید آجر از آنها استفاده میشود و شش ماه از سال یعنی از اواسط خرداد تا اواخر آبان ماه مشغول تولید هستند و پس از آن نیز به دلیل بارندگی و سرمای هوا فعالیت خود را قطع میکنند. از سویی دیگر هر یک از این کورهها برای پخت آجر باید به مدت یک هفته روشن هستند.
کورههای آجرپزی از همان ابتدا محیط زیست منطقه را با بدترین شکل ممکن از تهدیدات زیست محیطی مواجه کردند؛ مواد آلاینده که به صورت دود سیاه غلیظ و در ادامه دود سفید از این کورهها خارج میشود یکی از منابع اصلی آلودگی محیط زیست در این منطقه محسوب میشود. با این وجود مشاهده میشود که تعداد کورهها بسیار و همچنان در حال افزایش است.
وجود این دسته از آلایندهها به طور تقریبی برای مدت شش ماه دوام دارد و مردم این منطقه و نواحی دور دست تر برای نفس کشیدن با مشکلات عدیدهای مواجه هستند تا جایی که در برخی از شبها، آنها برای آنکه بتوانند نفس بکشند خود را در خانه حبس کرده و تمامی روزنه درها و پنجرهها را مسدود کرده تا از ورود دود به منازل شان جلوگیری کنند.
از سوی دیگر زمینهای اختصاص یافته برای ساخت این کورهها از مرغوبترین و حاصلخیزترین خاکهای منطقه است، به گونهای که در کمتر از 50 تا 60 سال پیش تمام محوطهای را که هم اکنون کورههای آجرپزی آن را پوشاندهاند، مملو از باغهای گردو بسیار پرباری بود و علاوه بر آنها این زمینها مستعد کشت انواع محصولات دیم بوده که متاسفانه هم اکنون به سرزمینی از حفاریهای متعدد جهت بهره برداری از خاک برای تولید آجر تبدیل شده و لایههای حاصلخیز خود را برای همیشه از دست داده است.
تخریب زمینهای حاصلخیز کشاورزی به همین جا ختم نمیشود. درآمد حاصل از فروش آجر برای کارفرماهای کورههای آجرپزی آنچنان چشمگیر است که برای فراهم کردن خاک مورد نیاز خود مبالغ بسیار هنگفتی را سرمایه گذاری میکنند و در این بین، کشاورزان کم درآمد که شرایط مالی خوبی ندارند بهترین طعمه به حساب میآیند.
کارفرمایان کورههای آجرپزی با تحریک زمینداران و پرداخت پول به آنها، خاک زمینهای کشاورزی را خریداری کرده و تا جایی که زمین کشاورزی به آب بیافتد، آن را حفر کرده و خاک آن را برای تولید آجر از محل زمینهای کشاورزی اطراف و حتی مناطق دور دست به سمت کورهها حمل کرده و در کمتر از یک هفته گستره وسیعی از زمینهای کشاورزی را به چالههای بزرگی تبدیل میکنند که برای تولید هیچ گونه محصول کشاورزی مناسب نیست و البته نباید تخریب چهره طبیعی زمین طی این نقل و انتقال را فراموش کرد.
همچنین فعالیت کورههای آجرپزی سنتی بر منبع زیرزمینی آب منطقه صدمات جبران ناپذیر وارد میکند. در فصل تابستان که منابع آب قابل شرب زیرزمینی به پایینترین حد خود میرسد، فعالیت کورهها به اوج خود رسیده و به شدت روند کاهش منابع آب قابل شرب را تشدید میکنند، به گونهای که چاههای عمیق حفر شده جهت تامین آب روستانشینان کاملا خشک میشود.
کلانتری، مدیر کل محیط زیست استان کرمانشاه به تشریح وضعیت فعالیت کورههای آجر پزی سنتی در استان پرداخت و گفت: بر اساس تحقیقات انجام گرفته حدود 300 کوره آجرپزی در اطراف شهر کرمانشاه و 500 کوره نیز در اطراف شهر کنگاور فعالیت میکنند.
وی با بیان اینکه سازمان محیط زیست با هر گونه فعالیتی که ایجاد آلودگی خارج از استاندارد داشته باشد، کاملا مخالف است، عنوان کرد: با فعالیت کورههای آجر پزی سنتی که تولید آلایندگی در استان میکنند، مخالفیم.
مدیر کل محیط زیست استان کرمانشاه گفت: به بخشی از این کورهها که در محدوده شهر قرار دارند تحت هیچ شرایطی اجازه توسعه نخواهیم داد تا منبع خوراک آنها تمام شود و به کار خود پایان دهند.
کلانتری تاکید کرد: باید با دستگاههایی که مجوز بهره برداری، تامین سوخت و تسهیلات برای فعالیت این نوع کورهها را میدهند، برخورد شود. دستگاههای متولی باید گزینههای جایگزینی را برای فعالیت این کورهها به افرادی که در آن کار میکنند، پیشنهاد دهند.
وی افزود: 10 سال پیش مقامات استان تصمیم گرفتند هر سال تعدادی از این کورهها را تعطیل کنند، اما چون جایگزینی برای فعالیت آنها در نظر گرفته نشده بود تنها تعداد انگشت شماری از این کورهها به شکل صنعتی درآمدند.
مدیرکل محیط زیست استان کرمانشاه در ادامه با بیان اینکه باید مجموعهای از دستگاهها ابتدا چاره اندیشی برای نحوه فعالیت این کورهها انجام دهند، عنوان کرد: افرادی که از طریق این کورهها امرار معاش میکنند، نباید نانشان قطع شود و جلوگیری از فعالیت این کورهها نباید بحران در ساخت و ساز به وجود بیاورد، بلکه باید بر اساس جدول زمانبندی اقدام به جمع آوری این کورههای سنتی کرد.
وی گفت: ما ضابط قوه قضائیه هستیم؛ در قانون برای هر گونه مخاطره زیست محیطی جرم و مجازات تعریف شده است و ما به آن عمل میکنیم.
کلانتری یادآور شد: در برخورد با متخلفان، ابتدا سعی در هدایت، تشویق، مهلت دهی، تذکر و جریمه داریم و اگر تمکین نکنند اقدام به پلمپ خواهیم کرد.
وی خاطرنشان کرد: هر جا که تشخیص دهیم یک اقدام، تهدیدی علیه بهداشت عمومی است، دستگاه قضایی باید براساس قانون خارج از نوبت به آن پرونده رسیدگی کند.
به گزارش ایسنا، در یک کیلومتری شهر کرمانشاه و در نزدیکی شهرک کیهانشهر، گسترهای مثلث شکل که سه ضلع آن را روستاهای حصار سفید، منوچهرآباد و پل رودخانه قره سو معروف به پل کهنه احاطه کردهاند، پوشیده از کورههایی استوانهای شکل و عظیم است که برای ساخت و تولید آجر از آنها استفاده میشود و شش ماه از سال یعنی از اواسط خرداد تا اواخر آبان ماه مشغول تولید هستند و پس از آن نیز به دلیل بارندگی و سرمای هوا فعالیت خود را قطع میکنند. از سویی دیگر هر یک از این کورهها برای پخت آجر باید به مدت یک هفته روشن هستند.
کورههای آجرپزی از همان ابتدا محیط زیست منطقه را با بدترین شکل ممکن از تهدیدات زیست محیطی مواجه کردند؛ مواد آلاینده که به صورت دود سیاه غلیظ و در ادامه دود سفید از این کورهها خارج میشود یکی از منابع اصلی آلودگی محیط زیست در این منطقه محسوب میشود. با این وجود مشاهده میشود که تعداد کورهها بسیار و همچنان در حال افزایش است.
وجود این دسته از آلایندهها به طور تقریبی برای مدت شش ماه دوام دارد و مردم این منطقه و نواحی دور دست تر برای نفس کشیدن با مشکلات عدیدهای مواجه هستند تا جایی که در برخی از شبها، آنها برای آنکه بتوانند نفس بکشند خود را در خانه حبس کرده و تمامی روزنه درها و پنجرهها را مسدود کرده تا از ورود دود به منازل شان جلوگیری کنند.
از سوی دیگر زمینهای اختصاص یافته برای ساخت این کورهها از مرغوبترین و حاصلخیزترین خاکهای منطقه است، به گونهای که در کمتر از 50 تا 60 سال پیش تمام محوطهای را که هم اکنون کورههای آجرپزی آن را پوشاندهاند، مملو از باغهای گردو بسیار پرباری بود و علاوه بر آنها این زمینها مستعد کشت انواع محصولات دیم بوده که متاسفانه هم اکنون به سرزمینی از حفاریهای متعدد جهت بهره برداری از خاک برای تولید آجر تبدیل شده و لایههای حاصلخیز خود را برای همیشه از دست داده است.
تخریب زمینهای حاصلخیز کشاورزی به همین جا ختم نمیشود. درآمد حاصل از فروش آجر برای کارفرماهای کورههای آجرپزی آنچنان چشمگیر است که برای فراهم کردن خاک مورد نیاز خود مبالغ بسیار هنگفتی را سرمایه گذاری میکنند و در این بین، کشاورزان کم درآمد که شرایط مالی خوبی ندارند بهترین طعمه به حساب میآیند.
کارفرمایان کورههای آجرپزی با تحریک زمینداران و پرداخت پول به آنها، خاک زمینهای کشاورزی را خریداری کرده و تا جایی که زمین کشاورزی به آب بیافتد، آن را حفر کرده و خاک آن را برای تولید آجر از محل زمینهای کشاورزی اطراف و حتی مناطق دور دست به سمت کورهها حمل کرده و در کمتر از یک هفته گستره وسیعی از زمینهای کشاورزی را به چالههای بزرگی تبدیل میکنند که برای تولید هیچ گونه محصول کشاورزی مناسب نیست و البته نباید تخریب چهره طبیعی زمین طی این نقل و انتقال را فراموش کرد.
همچنین فعالیت کورههای آجرپزی سنتی بر منبع زیرزمینی آب منطقه صدمات جبران ناپذیر وارد میکند. در فصل تابستان که منابع آب قابل شرب زیرزمینی به پایینترین حد خود میرسد، فعالیت کورهها به اوج خود رسیده و به شدت روند کاهش منابع آب قابل شرب را تشدید میکنند، به گونهای که چاههای عمیق حفر شده جهت تامین آب روستانشینان کاملا خشک میشود.
کلانتری، مدیر کل محیط زیست استان کرمانشاه به تشریح وضعیت فعالیت کورههای آجر پزی سنتی در استان پرداخت و گفت: بر اساس تحقیقات انجام گرفته حدود 300 کوره آجرپزی در اطراف شهر کرمانشاه و 500 کوره نیز در اطراف شهر کنگاور فعالیت میکنند.
وی با بیان اینکه سازمان محیط زیست با هر گونه فعالیتی که ایجاد آلودگی خارج از استاندارد داشته باشد، کاملا مخالف است، عنوان کرد: با فعالیت کورههای آجر پزی سنتی که تولید آلایندگی در استان میکنند، مخالفیم.
مدیر کل محیط زیست استان کرمانشاه گفت: به بخشی از این کورهها که در محدوده شهر قرار دارند تحت هیچ شرایطی اجازه توسعه نخواهیم داد تا منبع خوراک آنها تمام شود و به کار خود پایان دهند.
کلانتری تاکید کرد: باید با دستگاههایی که مجوز بهره برداری، تامین سوخت و تسهیلات برای فعالیت این نوع کورهها را میدهند، برخورد شود. دستگاههای متولی باید گزینههای جایگزینی را برای فعالیت این کورهها به افرادی که در آن کار میکنند، پیشنهاد دهند.
وی افزود: 10 سال پیش مقامات استان تصمیم گرفتند هر سال تعدادی از این کورهها را تعطیل کنند، اما چون جایگزینی برای فعالیت آنها در نظر گرفته نشده بود تنها تعداد انگشت شماری از این کورهها به شکل صنعتی درآمدند.
مدیرکل محیط زیست استان کرمانشاه در ادامه با بیان اینکه باید مجموعهای از دستگاهها ابتدا چاره اندیشی برای نحوه فعالیت این کورهها انجام دهند، عنوان کرد: افرادی که از طریق این کورهها امرار معاش میکنند، نباید نانشان قطع شود و جلوگیری از فعالیت این کورهها نباید بحران در ساخت و ساز به وجود بیاورد، بلکه باید بر اساس جدول زمانبندی اقدام به جمع آوری این کورههای سنتی کرد.
وی گفت: ما ضابط قوه قضائیه هستیم؛ در قانون برای هر گونه مخاطره زیست محیطی جرم و مجازات تعریف شده است و ما به آن عمل میکنیم.
کلانتری یادآور شد: در برخورد با متخلفان، ابتدا سعی در هدایت، تشویق، مهلت دهی، تذکر و جریمه داریم و اگر تمکین نکنند اقدام به پلمپ خواهیم کرد.
وی خاطرنشان کرد: هر جا که تشخیص دهیم یک اقدام، تهدیدی علیه بهداشت عمومی است، دستگاه قضایی باید براساس قانون خارج از نوبت به آن پرونده رسیدگی کند.




