تبليغاتX
ابوذر نیوز - سیاست‌های کلی نظام اداری و تاملات حکیمانه‌ی رهبری
 
   
     
 
 
  رهبر معظم انقلاب سیاست های کلی نظام اداری را ابلاغ فرموده و کلیه ی مخاطبان را موظف کردند زمان بندی مشخصی برای عملیاتی شدن آن تهیه کنند. وجود اشکالات عدیده در سیستم اداری کشور یکی از معضلات بسیار بزرگی است که دامنگیر جامعه ی کنونی ماست و در بسیاری از موارد با وجود حسن نیت مجریان، به دلیل وجود اشکال در سیستم اداری کارهایی که قابل حل و فصل است دچار موانعی می شود که موجبات نارضایتی مردم و خلل در امور را فراهم می کند. بنابراین وجود سیاست گذاری کلی اصلاحی در خصوص تغییر در این رویه یک واجب عقلی بود که رهبر فرزانه ی انقلاب به آن اشاره نمودند. این سیاست ها که در 26 بند منتشر شده است از ابعاد گوناگون نشانگر تدبیر و اندیشه ی نافذ رهبری انقلاب است که در مقاطع گوناگون توانسته نظام را از بحران ها نجات دهد. در این یادداشت قصد آن داریم تا به بررسی بخش های مختلف این سیاست گذاری بپردازیم.

1ـ نهادینه سازی فرهنگ سازمانی مبتنی بر ارزش های اسلامی و کرامت انسانی و ارج نهادن به سرمایه های انسانی و اجتماعی؛

اولین بند این سیاست ها برگرفته از بنیان اسلام می باشد که کرامت بخشی به انسان را یک اصل می داند. یکی از معضلات جامعه ی اداری ما، برخوردهای دون شان برخی مدیران با زیردستان است. در مواردی نیروی مادون حتی جرات ندارد مشکل بزرگی که برایش به وجود آمده است را بیان کند. بستگی قفل دهان در چنین مواردی موجب فراق قلبی بین مدیر و کارمند است. اگر این فاصله ایجاد شود و مدیران با برخوردهای رافت آمیز به مبارزه با آن اقدام نکنند محیط کاری محیطی خشک و دل مرده خواهد شد که آسیب هایش روند کاری سیستم را تحت تاثیر خواهد گذاشت. این در حالی است که در جامعه ی اسلامی مدیران جامعه باید در حوزه ی ارتباط کاری آنقدر با کارمندانشان نزدیک باشند که آنها بتوانند مشکلات خود را حتی در حوزه های خانوادگی به آنها منتقل و از آنها رهنمود بخواهند. یکی دیگر از نکات مستفاد از این سیاست ها، برخورد مدیران با تخلفات کارکنان است. بی شک در هر نظام اداری امکان خطا وجود دارد و این خطا می تواند سهوی و یا عمدی باشد. آنچه در این مرحله بسیار مهم می نماید، نحوه ی برخورد مدیر با تخلفات است. ابتدا باید بین خطای سهوی و عمدی افتراق قائل شد و پس از آن با درجه بندی خطای مورد انجام به تذکر و تنبیه روی آورده شود. باید برخوردهایی که با متخلفان صورت می گیرد بسیار ظریف، دقیق و حساب شده باشد. گاهی دیده می شود فردی به خاطر یک خطای کوچک آنقدر مورد تحقیر قرار می گیرد که تا مدت ها از ذهنش پاک نمی شود و گاه یک کارمند با تخلف های فراوان به دلیل مصلحت های نابه جای مدیران از تنبیه می گریزد. در هر حال باید با متخلف به گونه ای برخورد شود که در صورت سطحی و اندک بودن خطایش کرامتش حفظ شود و در صورت توان برای چشم پوشی و پایمال نشدن حق مردم از خطاها با تدبیر گذر نمود. لازم به ذکر است که بسیاری از اشکالاتی که توسط افراد ایجاد می شود به دلیل مشکلات شخصی است که آنها با آن دست به گریبانند و به همین دلیل موجب افت عملکرد یا بروز خطا می شود. در صورتی که نکته ی ابتدایی که عرض شد مد نظر قرار بگیرد، بروز مشکل بسیار و ایجاد خطا کاهش خواهد یافت.

2ـ عدالت محوری در جذب، تداوم خدمت و ارتقای منابع انسانی؛

یکی از گله های مردم از سیستم اداری وجود پدیده ی نامیمون و زشت آشنامحوری در استفاده از نیروی انسانی است. این پدیده ی شوم موجب می شود تا بسیاری از استعدادهای نهفته و پتانسیل های وسیع دچار یاس شده و از ناکجا آبادهایی سر در بیاورند که امروز در بخش هایی از جامعه می توانیم به آنها بنگریم. به یقین اگر مردم در روند کلی استفاده از نیروی انسانی محور بودن عدالت را مشاهده کنند اگر در جایی به مقصودشان نرسند میزان نارضایتمندیشان افت چشمگیری خواهد یافت. همچنین اگر جذب نیروهای انسانی براساس عدل اتفاق بیفتد، به دلیل به کارگیری نیروهای نخبه، مستعد و کوشا در نظام اداری شاهد پیشرفت خیره کننده ی کارها در ادارات خواهیم بود. در خصوص ارتقای منابع انسانی نیز توجه به این اصلی اساسی در سخنان رهبری انقلاب، بسیار راهگشاست. در برخی ادارات شاهد آن هستیم که به دلیل رواج برخی تملق ها و تعاریف غیر معقول مدیران از سوی برخی کارکنان، ارتقای شغلی منابع انسانی از مفهوم خود خارج شده و عاملی برای فشار و یا پاداش غیر معقول مدیر شده است. حال آنکه این ارتقاها باید براساس ارزش یابی های متقن و دقیق صورت بپذیرد.

3ـ بهبود معیارها و روزآمدی روش های گزینش منابع انسانی به منظور جذب نیروی انسانی توانمند،متعهد و شایسته و پرهیز از تنگ نظری ها و نگرش های سلیقه ای و غیر حرفه ای؛

در خاطرات نسل اول و دوم انقلاب گفته می شود که یکی از سوالها در گزینش تعداد دفعات درآوردن جوراب از پا! در طول شبانه روز بوده است. – یعنی تعداد گرفتن وضو برای نمازهای پنچگانه- گذشته از مطایبه یا واقعی بودن این سخن، می توانیم از فضای فکری در گزینش ها در گذشته ی انقلاب اطلاع پیدا کنیم.  نکته ای که عرض شد به دلیل این بود که بیان شود دست اشارت رهبری انقلاب بر بهبود روش های گزینش یک نیاز بدیهی در جذب نیروی انسانی در ادارت است. متاسفانه در برخی موارد دست اندرکاران گزینش بر مواردی ابرام دارند که به هیچ عنوان امر واجبی در مسائل دینی نیست و الزام به انجام آنها در کل دوران زندگی شاید پیش نیاید. البته دانستن آنها یک امتیاز برای فرد است اما آنها را در صدر گزینش قرار دادن، از دلیل عقلی برخوردار نیست. برخی یاد گرفته اند که در صورت مهیا شدن شرایط برای استخدام در یک اداره، یک جزوه ی احکام عملیه بگیرند و بعد از آن خیالشان از بابت گزینش راحت می شود. جزوه را چند روز قبل از گزینش خوانده و پس از چند روز ازآزمون گزینش نیز آن را از یاد می برند. رهبری انقلاب در این بخش از لفظ تعهد برای افرادی که قصد حضور در نظام اداری را دارند استفاده کرده اند. پر واضح است در کشور ما احتیاج به فعالیت چند برابر در سیستم اداری نسبت به حقوق و مزایا، بسیار لازم است. کمبود منابع و نیروی انسانی عاملی است که موجب چنین حالتی می شود. حال اگر کسی متعهد به آرمانهای اسلام و انقلاب نباشد آیا می تواند چنین در گردش کار قرار بگیرد؟ بی شک جواب منفی است. اگر کسی تعهد انقلابی نداشته باشد، به هیچ عنوان نخواهد توانست از خودش برای اعتلای نظام بگذرد. از طرفی تعهد یک امر درونی است. اگر گزینش ما منحصر به بحث فرمالیته ی احکام عملیه شود، آیا جایی برای در نظر گرفتن تعهد باقی می ماند؟ آیا با محصور کردن گزینش در چارچوب های بسیار قدیمی گذشته راه برای جذب نیروهای متعهد باز خواهد شد؟ پاسخ را به خود شما واگذار می کنم. در هر حال براساس تعریف نوین رهبر معظم انقلاب، باید زیرساخت های مناسبی برای بحث گزینش پایه ریزی شود و با گذر نمودن از قالب های قدیمی، به سمت تعاریف نوین و ابزارهای قابل اعتماد پیش برویم. از سوی دیگر نباید به تنگ نظری های ناموجه روی آورده شود. اگر یک تعریف جامع و انسان شناسانه در سیستم گزینش ما به وجود نیاید چه بسا به دلیل نگاههای آلوده به تنگ نظری، نیروهای موثری از گردونه ی خدمت خارج شوند که بودنشان موجب رشد و ارتقای امور باشد.

 
 
   |